Wypracowania, konspekty, streszczenia i pomoc szkolna.

Nie 艣ci膮gaj zacznij wkuwa膰 ju偶 dzi艣

Czasownik

Print Friendly, PDF & Email

Czasownik – to odmienna cz臋艣膰 mowy, kt贸ra nas informuje, o tym, co kto艣 (co艣) robi (robi艂, b臋dzie robi艂) lub co si臋 z kim艣 (czym艣) dzieje (dzia艂o, b臋dzie dzia艂o).

Czasowniki odmieniaj膮 si臋 przez:
1. Osoby
2. Czasy
3. Liczby
4. Tryby

Ad. 1
l. poj. l. mn.
1 osoba – ja 1 osoba – my
2 osoba – ty 2. osoba – wy
3 osoba – on 3. osoba – oni
ona one
ono
Ad. 2
– czas przesz艂y (co艣 si臋 dzia艂o)
– czas tera藕niejszy (co艣 si臋 dzieje)
– czas przysz艂y (co艣 si臋 b臋dzie dzia艂o)

Ad. 3
– liczba pojedyncza (l. poj)
– liczba mnoga (l. mn)

Ad. 4
– oznajmuj膮cy (orzekaj膮cy)
– rozkazuj膮cy
– przypuszczaj膮cy

Za pomoc膮 form trybu oznajmuj膮cego informujemy o czynno艣ciach, wydarzeniach, kt贸re odbywaj膮 si臋 obecnie (czas tera藕niejszy), odbywa艂y si臋 w przesz艂o艣ci (czas przesz艂y) lub b臋d膮 si臋 odbywa膰 w przysz艂o艣ci (czas przysz艂y)

Formy trybu rozkazuj膮cego s艂u偶膮 do formu艂owania nakaz贸w i zakaz贸w, polece艅 i pr贸艣b. Tworzy si臋 je przez dodanie odpowiednich ko艅c贸wek do tematu czasu tera偶niejszego. W tym trybie nie wyr贸偶nia si臋 czas贸w.

Formy trybu przypuszczaj膮cego u偶ywamy, by wyrazi膰 czynno艣ci lub stany, kt贸re przypuszczalnie mog艂yby si臋 odby膰, gdyby zaistnia艂y pewne warunki lub sprzyjaj膮ce okoliczno艣ci. Ten tryb s艂u偶y te偶 do wyra偶ania czynno艣ci lub stan贸w, kt贸rych m贸wi膮cy sobie 偶yczy, do wyra偶ania w膮tpliwo艣ci, niepewno艣ci, wahania oraz z艂agodzonego rozkazu i pro艣by. Formy trybu przypuszczaj膮cego tworzymy przez dodanie cz膮stki -by- w czasie przesz艂ym, po kt贸rej wstawia si臋 ko艅c贸wki osobowe.
Cz膮stk臋 -by- z osobowymi formami czasownika piszemy 艂膮cznie, a z nieosobowymi roz艂膮cznie.

STRONY CZASOWNIKA:
– bierna
Zbudowana jest z dw贸ch cz臋艣ci: czasownika BY膯, ZOSTA膯 w formie osobowej oraz nieosobowej formy czasownika zako艅czonej na -ty, -ny, -ony

– czynna
Wyra偶ona jest czasownikiem w formie osobowej. Do strony czynnej zalicza si臋 r贸wnie偶 formy zwrotne czasownika- wskazuj膮ce na wykonawc臋 czynno艣ci, kt贸ry jest jednocze艣nie jej przedmiotem:
Mama maluje si臋 (maluje siebie)
Wojtek si臋 myje (myje siebie)
CZASOWNIKI TYPU BA膯 SI臉, 艢MIA膯 SI臉 NIE S膭 FORMAMI ZWROTNYMI!!!

Czasowniki, kt贸re nie maj膮 form strony biernej nazywamy NIEPRZECHODNIMI, np. i艣膰, p贸j艣膰, biega膰, krzycze膰, spa膰, le偶e膰, pachnie膰, rozmawia膰, …
Czasowniki, kt贸re maj膮 formy strony biernej, nazywamy PRZECHODNIMI.

Dodaj komentarz

Tw贸j adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola s膮 oznaczone *

Wypracowania, konspekty, streszczenia i pomoc szkolna.