Wypracowania, konspekty, streszczenia i pomoc szkolna.

Nie 艣ci膮gaj zacznij wkuwa膰 ju偶 dzi艣

Funkcje j臋zyka.

Print Friendly, PDF & Email

1.Funkcja komunikatywna- zdolno艣膰 j臋zyka do przekazywania informacji, wymiany my艣li mi臋dzy nadawc膮 a odbiorc膮. Wyst臋puje ona w kilku odmianach b臋d膮cych elementami aktu mowy Romana Jacobsona:

Akt mowy:

rzeczywisto艣膰
komunikat
nadawca ——————– odbiorca
kontakt
kod

Ka偶demu z element贸w schematu odpowiada jaka艣 funkcja:

informatywna
poetycka
ekspresywna ——————— impresywna
fatyczna
metaj臋zykowa

Wyja艣nienie poszczeg贸lnych funkcji j臋zyka:

a)funkcja ekspresywna(emotywna)- dominuje w tekstach nastawionych na wyra偶anie uczu膰 nadawcy wypowiedzi np.: list, 鈥炁簂e si臋 czuj臋鈥. Traktowana jest tak偶e jako funkcja prezentacyjna, czyli informuj膮ca o p艂ci, pochodzeniu, wieku nadawcy np.: 鈥瀟ymi rencami to wzionem鈥
b) funkcja informatywna(poznawcza)- dominuje w tekstach nastawionych do przekazywania informacji o faktach i wydarzeniach, kt贸re wzbogacaj膮 nasz膮 wiedz臋 czy utrwalaj膮 obraz otaczaj膮cego nas 艣wiata np.: wywiad, artyku艂 publicystyczno-naukowy, komunikat urz臋dowy, podr臋cznik
c)funkcja poetycka(estetyczna)-dominuje w tekstach nastawionych na form臋 estetyczn膮 przekazu, rol膮 tej funkcji jest przedstawienie tekstu w spos贸b oryginalny, unikatowy. Wyst臋puje g艂贸wnie w utworach lirycznych, literaturze pi臋knej, aforyzmach, sentencjach. Wykorzystuje 艣rodki artystycznego przekazu, celow膮 eliptyczno艣膰, metonimi臋 itp.
d)funkcja fatyczna- dominuje w tekstach s艂u偶膮cych do nawi膮zania kontaktu, podtrzynamia go, czy te偶 do zasygnalizowania jego zako艅czenia. Nadawca tekstu o niczym nie informuje, ani do niczego nie nak艂ania. Wyst臋puje w rozmowach potocznych lub rozmowach przez telefon. np.: 鈥濩ze艣膰鈥, 鈥濪o zobaczenia鈥, 鈥濰alo!鈥
e)funkcja metaj臋zykowa- dominuje w tekstach s艂u偶膮cych do wyja艣nienia sensu kodu, kt贸rym jest nazwa przyporz膮dkowana jakiej艣 rzeczy lub zjawisku. Wyst臋puje w tekstach lingwistycznych, pracach j臋zykoznawczych, w zdaniu np.: 鈥濳upi艂em ksi膮偶k臋鈥
f)funkcja impresywna- wyra偶a si臋 艣wiadomym d膮偶eniem nadawcy do kszta艂towania okre艣lonych postaw i zachowa艅 odbiorcy za pomoc膮 m.in.: nakaz贸w, zakaz贸w komend, polece艅, pr贸艣b. Cz臋sto tekst wyst臋puje w formie wo艂acza. Funkcja ta dominuje we wszelkiego rodzaju ustawach, zarz膮dzeniach, regulaminach, reklamach, podaniach, a tak偶e w zdaniach np.: 鈥濸odejd藕 do tablicy.鈥, 鈥濻t贸j!鈥
2. Funkcja stanowi膮ca- polega na zmianie czego艣 w rzeczywisto艣ci pozaj臋zykowej, spo艂ecznej, prawnej, faktycznej. Dostrzec j膮 mo偶emy w ustawach, aktach prawnych lub np.: gdy nauczyciel powiadamia ucznia o przyznanej mu nagrodzie.
3. Funkcja magiczna- magia s艂贸w, oddzia艂uj膮cych na rzeczywisto艣膰, w kt贸r膮 wierzy m贸wca lub odbiorca. Funkcj臋 t臋 dostrzegamy w zakl臋ciach, przekle艅stwach, eufemizmach, r贸偶nego rodzaju czarach, modlitwach, w ba艣niach itp.
UWAGA!
Nie ma tekst贸w, kt贸re pe艂ni艂yby tylko jedn膮 funkcj臋.

Dodaj komentarz

Tw贸j adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola s膮 oznaczone *

Wypracowania, konspekty, streszczenia i pomoc szkolna.