Wypracowania, konspekty, streszczenia i pomoc szkolna. Edukacyjna – szkolna baza wiedzy

Najwi─Öksza baza wypracowa┼ä, konspekt├│w, streszcze┼ä i pomocy szkolnych w Polsce. Ponad 100 tysi─Öcy materia┼é├│w dla szko┼éy podstawowej, ┼Ťredniej oraz z zakresu studi├│w.

Interpretacja wierszy na maturze.

1. Przeczyta─ç uwa┼╝nie wiersz, najlepiej kilka razy.

2. Nie wpadaj w panik─Ö, nawet je┼Ťli nic nie ÔÇťzrozumia┼ée┼ŤÔÇŁ. To tylko pustki w g┼éowie. Spok├│j i systematyczne podej┼Ťcie do ÔÇťwsp├│┼épracyÔÇŁ z tekstem mo┼╝e Ci─Ö uratowa─ç.

3. Zacznij od tytu┼éu. Zwr├│─ç uwag─Ö czy poeta w og├│le zada┼é sobie trud nazwania swojego wiersza. Je┼Ťli nie, i to przemilczenie jest znacz─ůce, co mo┼╝e i powinno si─Ö wy┼éoni─ç w procesie interpretacji. Je┼Ťli tak: jaki charakter ma tytu┼é wiersza:
– czy jest oznajmieniem?
– czy jest pytaniem (zaproszenie do dialogu)?
– czy wraca np. refrenem w wierszu ?

4. Przyjrzyj si─Ö ka┼╝dej linijce wiersza z osobna, wr─Öcz ka┼╝demu wyrazowi. Pozw├│l sobie na skojarzenia, cho─ç nie maj─ů by─ç ca┼ékiem dowolne. Zajmujesz si─Ö przecie┼╝ interpretacj─ů wiersza, zatem i skojarzenia powinny podporz─ůdkowa─ç si─Ö konkretnym kontekstom, kt├│re wpisane s─ů w utw├│r, np.
– z czym powi─ů┼╝esz imiona i nazwy w┼éasne (z Mitologi─ů, z Bibli─ů, z histori─ů Polski, ┼Üwiata, histori─ů literatury)?
– jak przet┼éumaczysz na w┼éasny j─Özyk wyrazy, czy zdania, kt├│re nie s─ů dla Ciebie zrozumia┼ée?
– jak wyja┼Ťnisz na w┼éasny u┼╝ytek metafory, w og├│le tropy stylistyczne w wierszu?
– jakie sformu┼éowania poety s─ů dla Ciebie zaskakuj─ůce; podobaj─ů Ci si─Ö lub ra┼╝─ů?
Skojarzenia w formie lu┼║nych my┼Ťli, niekoniecznie gotowych zda┼ä pracy, zapisz, ┼╝eby m├│c je wykorzysta─ç w komponowaniu wypracowania maturalnego.

5. Nie przypadkiem wiersz przybra┼é pod pi├│rem poety konkretn─ů form─Ö. Tej formy nie da si─Ö przeoczy─ç. Obejrzyj wzrokiem ca┼éy wiersz prze┼Ťled┼║ jego uk┼éad graficzny: Co widzisz?
– czy wyst─Öpuje podzia┼é na strofy?
– ile jest sylab w wersie?
– czy potrafisz nazwa─ç stopy metryczne? (np. trochej, daktyl, itd.)
– jakie i czy w og├│le wyst─Öpuj─ů rymy?
Musisz dysponowa─ç wiedz─ů w zakresie poetyki, kt├│r─ů zacz─ů┼ée┼Ť nabywa─ç w szkole podstawowej. Je┼Ťli nie pami─Ötasz dobrze jakie s─ů rodzaje rym├│w, jakie mamy tropy stylistyczne, poszukaj w S┼éowniku Termin├│w Literackich lub popro┼Ť nauczyciela polonist─Ö o wskazanie przyst─Öpnej lektury z zakresu poetyki na poziomie szko┼éy ┼Ťredniej.

6. ┼Üwiat przedstawiony wiersza jest sum─ů zrobionych przez Ciebie dotychczas krok├│w. Utw├│r m├│wi do Ciebie, bo kto┼Ť (lub co┼Ť) zazwyczaj w nim m├│wi. Skup si─Ö teraz na elementy ┼Ťwiata przedstawionego:
– podmiot liryczny: osoba czy osoby?; ukryte w alegorycznym obrazie czy narzucaj─ůcy si─Ö od razu?
– czy ÔÇťco┼ŤÔÇŁ si─Ö w wierszu dzieje? Je┼Ťli tak, to gdzie? Co to za miejsce. Mo┼╝e da si─Ö na podstawie kilku s┼é├│w poety namalowa─ç obraz tego miejsca. Jakich u┼╝y─ç by mo┼╝na barw, a mo┼╝e to miejsce jest bezbarwne?
– masz do czynienia z wydarzeniem, dialogiem, statycznym obrazem-opisem?
– uderza Ci─Ö harmonia, ┼éad czy przeciwnie chaos, nie uporz─ůdkowanie ┼Ťwiata przedstawionego?
Zapytaj o uczucia, kt├│re budzi w Tobie wiersz, co wa┼╝niejsze, o ┼Ťrodki jakimi poeta wywo┼éa┼é te uczucia i refleksje w Tobie.

7. Z drobnych element├│w odbudowa┼ée┼Ť na sw├│j spos├│b (czyli zinterpretowa┼ée┼Ť) ┼Ťwiat przedstawiony wiersza. Trzeba teraz wyt┼éumaczy─ç sens tego ┼Ťwiata, czyli sens utworu. A ten narzuci si─Ö sam, skoro ju┼╝ tak daleko zaszed┼ée┼Ť. Odczytanie sensu wiersza jest spraw─ů indywidualn─ů ale nabierze charakteru uniwersalnego je┼Ťli zdo┼éasz:
– umiejscowi─ç wiersz w kontek┼Ťcie ca┼éej tw├│rczo┼Ťci poety, kt├│r─ů znasz,
– odwo┼éa─ç si─Ö do tradycji literackiej, w kt├│r─ů utw├│r si─Ö wpisuje (pr─ůd literacki, gatunek),
– wydoby─ç zwi─ůzek sensu wiersza z tzw. sytuacj─ů egzystencjaln─ů cz┼éowieka (np. na jakie podstawowe pytania cz┼éowieka utw├│r odpowiada, lub czym niepokoi, lub do jakich sfer ┼╝ycia ludzkiego nawi─ůzuje).

Subscribe
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments
0
Would love your thoughts, please comment.x