Wypracowania, konspekty, streszczenia i pomoc szkolna.

Ponad 100 tysi臋cy materia艂贸w dla szko艂y podstawowej, 艣redniej oraz z zakresu studi贸w.

Kim jest bohater Sonet贸w krymskich – portret Pielgrzyma.

Udost臋pnij

Sonety krymskie stanowi膮 cykl osiemnastu utwor贸w, kt贸re s膮 wyrazem zainteresowa艅 Mickiewicza Wschodem. Poeta przymusowo przebywaj膮cy w Rosji, wybra艂 si臋 w roku 1825 na wycieczk臋, na P贸艂wysep Krymski. Towarzyszy艂a mu dw贸jka przyjaci贸艂: Henryk Rzewuski i Karolina Soba艅ska. Plonem tej偶e podr贸偶y s膮 w艂a艣nie 鈥濻onety krymskie鈥, ukazuj膮ce zafascynowanie poety kultur膮 i natur膮 Krymu.
Bohaterem tych偶e sonet贸w jest niew膮tpliwie pielgrzym, jednak czy Adam Mickiewicz ukaza艂 w nich tylko jego sylwetk臋?

Posta膰 podmiotu lirycznego ukazana w cyklu osiemnastu sonet贸w, jest r贸偶norodna. Bez w膮tpienia jest to wygnaniec.
Ju偶 w I Sonecie, mo偶na dostrzec t臋sknot臋 za ojczyzn膮. Cisza step贸w nad Dniestrem, ich bujna ro艣linno艣膰, u艣wiadamiaj膮 poecie jego samotno艣膰, oddalenie od kraju
i g艂臋bok膮 nostalgi臋. Wyczekuj膮co nas艂uchuje we wszechogarniaj膮cej ciszy 鈥瀏艂osu
z Litwy鈥 鈥 niestety nadaremnie. Niesko艅czenie wielkie przestworza zdaj膮 si臋 go przyt艂acza膰. Czuje si臋 osamotniony, zagubiony, izoluje si臋 wr臋cz od innych ludzi.
W obliczu 艣miertelnego zagro偶enia, jakim by艂a burza w trakcie podr贸偶y statkiem,
nie jednoczy si臋 z ogarni臋tym panik膮 t艂umem, nie kwapi si臋 do pomocy. Siedzi pogr膮偶ony w my艣lach o opuszczonej ojczy藕nie. Nic nie jest w stanie mu przeszkodzi膰. Nawet gro藕ba rych艂ej 艣mierci. Mi艂o艣膰 do ojczyzny, jak i t臋sknota za pozostawion膮 ukochan膮, zdaj膮 si臋 przys艂ania膰 podmiotowi lirycznemu pi臋kny Krym 鈥瀔rain臋 dostatk贸w i kras鈥. Ten, o stokro膰 wola艂by by膰 w艣r贸d las贸w i trz臋sawisk Litwy. Pami臋膰 i wspomnienia s膮 dla niego no艣nikiem ci膮g艂ego nieszcz臋艣cia, smutku, przygn臋bienia.
Nie potrafi si臋 z niczego cieszy膰.

G艂贸wny bohater sonet贸w jest r贸wnie偶 podr贸偶nikiem. Reprezentuje on postaw臋 turysty, kt贸ry zwiedza egzotyczne kraje. Ogl膮da zabytki 鈥 ruiny, poznaje now膮, orientaln膮 kultur臋, podziwia wschodni膮 przyrod臋. W sonecie 鈥濨akczysaraj w nocy鈥,
w spos贸b kunsztowny opisuje miasto ukazane w czasie zapadaj膮cego zmierzchu,
a do opisu zjawisk przyrody pos艂uguje si臋 personifikacjami. W Sonecie V, XI, jak
i XII, r贸wnie偶 rozkoszuje si臋 przyrod膮. U偶ywa licznych epitet贸w, por贸wna艅, peryfraz, pyta艅 retorycznych, kt贸re podkre艣laj膮 jego zachwyt nad opisywanymi widokami. Ukazuje w ten spos贸b sw膮 wra偶liwo艣膰, uczuciowo艣膰 鈥 cechy wyr贸偶niaj膮ce romantyk贸w. Nie ka偶dego przecie偶 wzrusza pi臋kno natury, nie na ka偶dego potrafi ona wywrze膰 taki wp艂yw. We wspomnianym wcze艣niej przeze mnie Sonecie V
鈥濿idok g贸r ze step贸w Koz艂owa鈥, podmiot liryczny jest tak oczarowany ujrzanym krajobrazem, 偶e uznaje za zbyteczne komentowanie, tego co widzi. Jego zdaniem nale偶y to po prostu podziwia膰, czu膰 pi臋kno natury i wtopi膰 si臋 w ni膮. Z drugiej jednak strony, zdaje sobie spraw臋, 偶e natura jest jednym
z 偶ywio艂贸w, kt贸ry poch艂ania dzie艂a ludzkie i wobec kt贸rego cz艂owiek jest zaledwie kruch膮, marn膮 istot膮.
Mo偶na odnie艣膰 wra偶enie, 偶e podr贸偶nik poprzez zbieranie nowych do艣wiadcze艅 pr贸buje zag艂uszy膰 sw贸j b贸l. Dlatego te偶, zale偶y mu na intensywno艣ci
i ilo艣ci dozna艅.

Czytaj膮c 鈥濻onety krymskie鈥 nie mog臋 oprze膰 si臋 wra偶eniu, 偶e owe doznania s膮 mu potrzebne w jeszcze jednym celu, w celu tworzenia. Przecie偶 nie od dzisiaj wiadomo, 偶e podr贸偶e, zawody mi艂osne, b贸l, cierpienie, s膮 swoistym natchnieniem dla poet贸w. To w艂a艣nie te, jak偶e ludzkie uczucia, czyni膮 wiersze, sonety, z jednej strony niepowtarzalnymi, z drugiej natomiast sprawiaj膮, 偶e ka偶dy z nas mo偶e si臋 identyfikowa膰 z podmiotem lirycznym i wraz z nim prze偶ywa膰 wszystkie 鈥瀢zloty
i upadki鈥. Nikomu z nas, smutek, cierpienie nie s膮 przecie偶 obce 鈥 s膮 to nieod艂膮czne elementy naszego 偶ycia. Tak samo jest w przypadku g艂贸wnego bohatera sonet贸w. Poezja staje si臋 dla niego ucieczk膮 od 偶yciowych rozterek, sposobem na opanowanie chaosu prze偶y膰 emocjonalnych, by膰 mo偶e nawet terapi膮. W Sonecie XVIII
pt. 鈥濧judah鈥 ukazany jest w艂a艣nie motyw poety i poezji. Podmiot liryczny wie,
偶e dzi臋ki swym utworom staje si臋 nie艣miertelny. Tak jak morze pozostawia po sobie na brzegu muszle, bursztyny, per艂y, tak poeta pozostawia po sobie poezj臋. Tw贸rca kiedy艣 odejdzie, ale jego dzie艂a na zawsze pozostan膮.

Bohater Sonet贸w krymskich jest wreszcie tytu艂owym 鈥瀙ielgrzymem鈥. Opieraj膮c si臋 na 偶yciowych do艣wiadczeniach, prze偶yciach, w艂asnych przemy艣leniach, stawia pytania, g艂贸wnie dotycz膮ce metafizycznego porz膮dku 艣wiata. Odpowiedzi na nie poszukuje podr贸偶uj膮c po Krymie, obcuj膮c z jego natur膮, a pomaga mu w tym
Mirza 鈥 cz艂owiek Wschodu. Zar贸wno w Sonecie XV (鈥濪roga nad przepa艣ci膮
w Czufut 鈥 Kale鈥), jak i w Sonecie XVI (鈥濭贸ra Kikineis鈥), Mirza 鈥 cz艂owiek m膮dry, do艣wiadczony, 偶yj膮cy w sta艂ym kontakcie z natur膮, poucza pielgrzyma, daje mu wskaz贸wki, w jaki spos贸b ten mo偶e poj膮膰 jej istot臋:

鈥濱 zawisn膮艂. 鈥 Tam nie patrz! Tam spad艂a 藕renica (…)
I r臋k膮 tam nie wskazuj 鈥 nie masz u r膮k pierza!
I my艣li tam nie puszczaj, bo my艣l jak kotwica,

Z 艂odzi drobnej ci艣niona w niezmierno艣膰 g艂臋biny,
Piorunem spadnie (…)鈥 ,

鈥濼o jest piorun! 鈥 Lecz st贸jmy, otch艂anie pod nog膮!
Musim w膮w贸z przesadzi膰 w ca艂ym konia p臋dzie;鈥.

Natura w Sonetach krymskich jest po艣rednikiem pomi臋dzy Bogiem i cz艂owiekiem. Dlatego te偶 pielgrzym przemierzaj膮c stepy, g贸ry, morza, pokonuj膮c trudne odcinki trasy np. droga nad przepa艣ci膮 w Czufut 鈥 Kale, coraz bardziej poznaj膮c przyrod臋, zaczynaj膮c j膮 rozumie膰, odbywa pielgrzymk臋 do miejsc 艣wi臋tych. Tam, kontempluje, zaczyna czu膰 nie tylko jej pi臋kno, ale przede wszystkim wtapia si臋 w ni膮, staj膮 si臋 jedno艣ci膮. W ten spos贸b zbli偶a si臋 ku Bogu i cho膰 na chwil臋 zapomina o swych smutkach, rozterkach, cierpieniach. Zdobywa spok贸j ducha, wewn臋trzn膮 harmoni臋
i szcz臋艣cie 鈥 cele swej pielgrzymki. To wszystko wyra偶a kr贸tkie, nieartyku艂owane
鈥濧a!!鈥 z Sonetu V. Pielgrzym rozumie, 偶e znajduje si臋 w takim miejscu, w kt贸rym nie wypada ju偶 zadawa膰 wi臋cej pyta艅.

Sonety krymskie s膮 utworami szczeg贸lnymi. Adam Mickiewicz pisz膮c je, po cz臋艣ci 鈥瀙odzieli艂 si臋 z nami swoj膮 dusz膮鈥, bo ich bohaterem nie jest osoba przypadkowa, wymy艣lona przez wieszcza. Jest nim sam autor, kt贸ry stworzy艂 swe sonety na podstawie 偶yciowych do艣wiadcze艅, co czyni je bardzo osobistymi. Adam Mickiewicz opowiada nam w nich o swoich uczuciach, rozterkach wewn臋trznych, osamotnieniu. To on jest wygna艅cem z ojczyzny – Litwy i to jego t臋sknota za krajem jest opisywana, to on jest podr贸偶nikiem, kt贸ry sw贸j zaw贸d mi艂osny (nieszcz臋艣liwa mi艂o艣膰 do Maryli Wereszczak贸wnej) i b贸l po opuszczeniu ojczyzny, pr贸buje zag艂uszy膰 poznaj膮c dzik膮 natur臋 Krymu, to on jest pielgrzymem, kt贸rego celem jest dotarcie do miejsc 艣wi臋tych, gdzie m贸g艂by znale藕膰 ukojenie i wreszcie, to on jest poet膮 wspominaj膮cym sw膮 przesz艂o艣膰, 鈥瀙rzelewaj膮cym na kartki papieru uczucia鈥 i maj膮cym nadziej臋, 偶e to one uchroni膮 go przed zapomnieniem i b臋d膮 gwarantem nie艣miertelno艣ci.


Udost臋pnij
Subscribe
Powiadom o
guest

0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments
0
Would love your thoughts, please comment.x